Các em bé có vẻ như không biết gì cả trong 6 tháng đầu đời, nhưng các nhà khoa học đã ngày càng ngạc nhiên khi phát hiện ra nhiều khả năng phi thường của trẻ em mà người lớn không có.

Từ "infant" - trẻ sơ sinh, trong tiếng Latin có nghĩa là "không biết nói", nhưng trẻ em đã xây dựng nên nền tảng ngôn ngữ từ khi trước khi chúng được sinh ra bằng cách phản ứng với những âm thanh nghe được trong bụng mẹ.

Ngay khi vừa sinh ra, trẻ sơ sinh đã là những nhà phân tích ngôn ngữ tinh xảo và say mê, có thể nhận biết những chi tiết trong thế giới mà người lớn, trẻ lớn tuổi hơn không thể nhận ra.


tresosinh_500
Dù không nói một lời nào nhưng trẻ sơ sinh có những khả năng nhận thức và ngôn ngữ tuyệt vời. Ảnh: Inmagine.

Gần đây, các nhà khoa học đã tìm thấy:

- Sau vài ngày tuổi, trẻ sơ sinh có thể phân biệt được ngôn ngữ mẹ đẻ và tiếng nước ngoài.

- Khi 4-5 tháng, trẻ có thể đọc môi, khớp khuôn mặt trên video câm với các âm thanh "ee" và "ah".

- Trẻ sơ sinh có thể nhận ra nguyên âm và phụ âm của mọi ngôn ngữ trên thế giới, và chúng có thể nhận ra sự khác biệt của các âm thanh trong tiếng nước ngoài mà người lớn hầu như mù tịt.

- Trẻ sơ sinh trong 6 tháng đầu có thể nhìn ra sự khác biệt giữa mặt của 2 chú khỉ mà người lớn cho rằng chúng giống hệt nhau, đồng thời ghép được tiếng kêu của con khỉ nào với hình khuôn mặt chúng.

- Trẻ sơ sinh cũng chuyên gia về âm điệu, có khả năng phân biệt giai điệu truyền thống của nền văn hoá mình với nền văn hoá khác.

Kết quả mới nhất được công bố là trẻ sơ sinh 4 tháng tuổi có thể chỉ ra một ai đó có đang nói tiếng mẹ đẻ hay không mà không cần tới âm thanh, chỉ cần nhìn đoạn phim câm trên màn hình. Tuy nhiên, khả năng này sẽ mất đi khi được 8 tháng tuổi, nếu như đứa trẻ không được lớn lên trong môi trường song ngữ.

Thực tế, tất cả những kỹ năng trên sẽ suy giảm khi đứa trẻ vượt qua mốc 6 tháng tuổi và học cách loại bỏ những thông tin ít giá trị với cuộc sống của chúng.

Khả năng phân biệt ngôn ngữ tuyệt vời

Nghiên cứu mới cho 36 đứa trẻ sơ sinh xem 3 đoạn video trong đó một người nói cùg một câu bằng thứ tiếng Anh - Pháp. Sau khi các bé được xem đi xem lại đoạn video nói bằng thứ tiếng này, bé được xem đoạn video còn lại được nói bằng thứ tiếng kia. Kết quả cho thấy trẻ nhận ra sự khác biệt giữa 2 đoạn video bằng việc dành sự chăm chú nhiều hơn khi xem đoạn video thứ hai.

Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng ngôn ngữ là một trải nghiệm đa âm chiều. "Chúng ta không chỉ nhìn thấy một bông hồng. Chúng ta cảm nhận được sự mềm mại của cánh hồng và ngửi được mùi hương của nó", George Hollich tại Đại học Purdue nói. "Cũng như thế ngôn ngữ không chỉ là nghe và nhìn thấy từ "hoa hồng". Chúng ta sẽ ngay lập tức liên hệ từ với hình dáng, cảm giác và mùi của nó, thậm chí là hình ảnh của người nói lên từ đấy. Nghiên cứu này cho thấy trẻ sơ sinh có thể nhận ra một số ngôn ngữ chỉ cần nhìn vào khuôn mặt".


tresosinh_330
Bé thông minh hơn nhiều so với điều chúng ta nghĩ. Ảnh: Inmagine.

Bé thật sự thông minh so với tuổi của mình

Có bằng chứng cho thấy trẻ sơ sinh không chỉ có khả năng nhận thức chung chung mà còn có khả năng học hỏi tự nhiên với các ngôn ngữ. Trẻ có thể học được mọi ngôn ngữ tồn tại trên thế giới và nhanh chóng nắm bắt được âm điệu, ý nghĩa và cấu trúc ngôn ngữ của tiếng mẹ đẻ ngay trong năm đầu đời theo cách tự nhiên nhất.

Những bằng chứng này cho thấy trẻ sơ sinh thực sự thông minh hơn chúng ta tưởng, khi mà ta thậm chí nghĩ rằng bé chỉ mới có thể học cách sống còn trong môi trường ngoài bụng mẹ mà thôi. Tuy nhiên, sự thông minh của trẻ khác hẳn sự thông minh của người lớn, và ta cần có tiêu chuẩn đánh giá riêng đối với trẻ.

- Trẻ sơ sinh được xem là thông minh vì bé có khả năng tiếp nhận mọi ngôn ngữ trên thế giới. Ở khoảng 15 tháng tuổi, bé đã có thể hiểu được ngữ pháp và ngữ nghĩa cùng lúc.

- Các nhà khoa học nhận thấy trẻ sơ sinh thông minh hơn khi chúng bắt đầu nhận ra và phản ứng với những thứ quen thuộc. Tất nhiên, để tìm ra đâu là cách phản ứng tốt nhất với những âm thanh và hình ảnh quen thuộc lại là chuyện khác, và có khi trẻ sẽ phải mất cả đời để học được điều đó. Khi đó trẻ sẽ được xem xét theo tiêu chuẩn "thông minh" của người trưởng thành.