Nhắc tới chuyện đi xe, đi tàu mấy ngày lễ là thấy mệt. Nào nhồi nhét, nào giá vé tăng cao hơn ngày thường. Vậy mà vẫn có người đi đó thôi.

Nắm bắt nhu cầu đi xe, đi tàu mấy ngày lễ nhiều, nên nhiều hãng tăng giá vé cao một cách bất thường hoặc tự ý tăng giá mà không được sự cho phép của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
Thực tế, theo quy luật cung cầu của thị trường, khi nhu cầu về hàng hóa, dịch vụ lớn hơn nguồn cung thì tất yếu giá cả của hàng hóa, dịch vụ đó sẽ tăng. Hơn nữa, cấu thành trong giá hàng hóa, dịch vụ có tính đến tiền công, tiền lương của người tạo ra sản phẩm hay phục vụ dịch vụ đó. Bạn cũng biết rằng, căn cứ quy định của Bộ luật lao động hiện đang được áp dụng, nếu người lao động làm việc vào ngày lễ, Tết có thể nhận lương gấp gần 5 lần so với ngày thường.

Cho nên cộng hai yếu tố về quy luật cung cầu của thị trường lẫn tiền lương của người phục vụ các dịch vụ vào ngày lễ thì giá vé tàu, xe tăng vào những ngày này cũng là điều hợp lý và dễ hiểu.
GMGIzgDSzYTES1QoyHx8tzc8AIPej3CtIe1P4OveAMGwZC52nXU_WDXNOzMN52waY0cwl1Q-uPqEi2yTIjA1ovHrZVTYMQ
Ảnh minh họa. Nguồn: Báo Tài nguyên Môi trường và Báo Đà Nẵng

Luật giá năm 2012 không có quy định nghiêm cấm việc tăng giá vé tàu, xe. Tuy nhiên, Luật này nghiêm cấm việc tăng giá vé tàu, xe một cách bất thường, nghĩa là tăng giá quá cao khi các yếu tố hình thành giá không có sự thay đổi lớn hoặc trong trường hợp khủng hoảng kinh tế, thiên tai, địch họa, hỏa hoạn và dịch bệnh. Đồng thời, Luật này cũng nghiêm cấm hành vi tăng giá vé tàu, xe cao hơn mức đã kê khai trước đó.

Bên cạnh đó, Thông tư liên tịch 152/2014/TTLT-BTC-BGTVT hướng dẫn thực hiện giá cước vận tải bằng xe ô tô và giá dịch vụ hỗ trợ vận tải đường bộ cũng quy định, nếu giá vé xe ô tô tăng vượt mức 3% thì buộc phải kê khai lại giá.

Theo Điều 13 Nghị định 109/2013/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực quản lý giá, phí, lệ phí và hóa đơn có quy định nếu hãng xe, hãng tàu có hành vi tự ý tăng giá cao hơn so với mức đã kê khai với cơ quan nhà nước có thẩm quyền sẽ bị phạt tiền từ 1 triệu đồng cho đến 60 triệu đồng, còn hành vi tăng giá vé bất hợp lý khi kiểm tra yếu tố hình thành giá theo yêu cầu của Thủ tướng, Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ hoặc Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh sẽ bị phạt tiền từ 25 triệu đồng đến 55 triệu đồng.

Ngoài việc nộp phạt, hãng xe, hãng tàu còn phải nộp phần tiền vé đã tăng do vi phạm quy định vào ngân sách nhà nước.

Được biết, TP.HCM đã có thông báo chính thức về việc tăng giá vé xe dịp lễ này, mức tăng sẽ không quá 40% so với ngày thường. Như đã phân tích nêu trên thì việc tăng giá này được đánh giá là trong giới hạn cho phép theo quy định, không phải là việc tăng bất hợp lý.

Nói thêm một chút về vấn đề nhồi nhét hành khách trên xe vào dịp lễ 2/9

Chuyện nhồi nhét hành khách vào những ngày lễ trên các chuyến xe đi tỉnh không phải là hiếm, dù đã có cơ sở pháp lý quy định rõ ràng lẫn chế tài trong trường hợp vi phạm nhưng nạn thực thi xử phạt vẫn còn yếu kém khiến cho người chịu thiệt thòi nhiều nhất là hành khách.

- Đối với trường hợp chở quá 02 người trở lên trên xe có đến 9 chỗ ngồi, quá 03 người trở lên trên xe 10 đến 15 chỗ ngồi, quá 04 người trở lên trên xe 16 đến 30 chỗ ngồi, quá 05 người trở lên trên xe có trên 30 chỗ ngồi thì bị phạt tiền từ 400 ngàn đồng đến 600 ngàn đồng cho mỗi người vượt quá quy định, nhưng tổng mức tiền phạt tối đa chỉ 40 triệu đồng.

- Đối với trường hợp xe chạy tuyến có cự ly lớn hơn 300 km và chở quá 02 người trở lên trên xe có đến 9 chỗ ngồi, quá 03 người trở lên trên xe 10 đến 15 chỗ ngồi, quá 04 người trở lên trên xe 16 đến 30 chỗ ngồi, quá 05 người trở lên trên xe có trên 30 chỗ ngồi thì bị phạt tiền từ 1 triệu đồng đến 2 triệu đồng cho mỗi người vượt quá quy định, nhưng tổng mức tiền phạt tối đa chỉ 40 triệu đồng.

- Đặc biệt, nếu tài xế có hành vi cho khách xuống xe để trốn tránh sự kiểm tra, kiểm soát của cảnh sát giao thông thì bị phạt tiền từ 1 triệu đồng đến 2 triệu đồng.

Ngoài việc nộp phạt, tài xế còn bị tước bằng lái xe từ 01 tháng đến 03 tháng nếu chở khách vượt trên 50% đến 100% so với quy định và nếu chở khách vượt mức 100% so với quy định thì bị tước bằng lái từ 03 tháng đến 05 tháng.

Quy định xử phạt này căn cứ theo Nghị định 46/2016/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ.