Có một câu nói miêu tả rất đúng về quãng thời gian làm mẹ, đó là mỗi ngày trôi qua rất lâu nhưng một năm lại kết thúc rất nhanh, và một sự thật nữa rằng, càng lớn, con càng rời xa bố mẹ. Nhiều bậc phụ huynh ước ao được quay trở lại thời gian con còn bé xíu, con lúc nào cũng quấn lấy mẹ cha, lúc nào cũng đòi bế bồng, lúc nào cũng cần chăm sóc, còn bố mẹ thì vất vả quay cuồng cả ngày. Thế nhưng, những điều đó chỉ xảy ra một lần. Và càng lớn, con càng có nhiều thứ riêng tư không thể chia sẻ cho bố mẹ, bởi sự ngăn cách giữa các thế hệ.


1. Những người bạn


Khi con còn bé tí, bố mẹ là cả bầu trời. Khi con không hiểu một vấn đề gì đó, bố mẹ sẽ giải thích rất rõ ràng, bố mẹ nói gì cũng đúng. Khi con bắt đầu đi học, cô giáo mới là người đúng nhất, những gì cô nói còn đúng hơn cả bố mẹ. Và khi lớn hơn chút nữa, trong mắt con, bạn bè là nhất. Bạn bè mới hiểu con. Bạn bè mới thương con. Bạn bè mới hợp với con. Và bố mẹ chỉ là những người cản trở tình bạn bằng cách hỏi đứa nào chở đi học, con ai, nhà ở đâu, học hành thế nào, tính tình ra sao. Con không biết đó là sự quan tâm, con chỉ thấy đó là “điều tra”. Khi bố mẹ nhận xét bạn bè con nhí nhố, ăn mặc, tóc tai, thái độ nói chuyện… con không nhìn thấy sự lo lắng của bố mẹ mà nghĩ rằng bố mẹ thật cổ hủ lạc hậu và cố tình ác cảm với bạn của con.

485987965-girls-using-tablet-on-couch-gettyimages

Con giấu hết, những chuyện xảy ra giữa con và bạn bè. Con giấu luôn những người bạn của con, không cho bố mẹ biết. Và một ngày kia, nếu giữa con và bạn xảy ra xích mích, con chán chường như thể thế giới đã sụp đổ, phớt lờ sự quan tâm của bố mẹ.

2. Tò mò về cơ thể
Càng lớn, con càng tò mò về cơ thể đang bắt đầu nảy nở của mình, đặc biệt là khi dậy thì. Thế nhưng, con không một lời hỏi bố mẹ, có thể vì bố mẹ cứ hay lảng tránh, hay nói cho qua chuyện, nhưng cũng có thể là con xấu hổ và muốn tự mình giải quyết những vấn đề của mình. Con đọc sách báo, con xem trên mạng, con hỏi, thảo luận với bạn bè, con tự mày mò trong lĩnh vực giáo dục giới tính. Con có thể lạc vào những trang web đen. Con có thể khổ sở với những vấn đề khó nói khác. Và giữa con với bố mẹ cứ có một ranh giới nào đó khiến con không thể vượt qua để tỉ tê tâm sự thật lòng.

3. Tài khoản facebook

Facebook cứ như một thế giới riêng của con vậy. Thế hệ trước thì giấu kín nhật ký, bọn trẻ bây giờ giấu kín facebook và blog khỏi tầm nhìn của bố mẹ, có khi còn block để bố mẹ không thể biết con sống trên thế giới ảo đó như thế nào.

503848025-children-using-technology-on-sofa-gettyimages

Có nhiều cô cậu bé xấu hổ khi mẹ cứ vào tường nhà mình comment dạy dỗ để bạn bè chọc ghẹo. Nhưng nhiều cô cậu khác dù có bố mẹ tâm lý vẫn cứ thích giấu biến. Dường như con muốn mình vẫn là con ngoan hiền lành trong mắt ba mẹ, còn con người thật của con, chỉ bộc lộ giữa những người khác.

4. Bạn gái/ Bạn trai
Lớn lên chút chút, con đã bắt đầu có cảm tình với một người bạn khác giới nào đó. Có thể là do bạn đẹp, có thể là bạn học giỏi, bạn có tài lẻ, bạn biết ăn nói. Nhưng con chỉ giấu cho riêng mình. Tất nhiên là con xấu hổ, con sợ những người khác phát hiện ra bí mật của mình. Nhưng bên cạnh đó, con rất lo lắng khi biết bố mẹ sẽ la mắng, nghiêm cấm với lý do con nít mà lăng nhăng.
Những rung động ban đầu trong sáng ở tuổi học trò là thứ đứa con nào cũng muốn giấu thật kỹ. Nhưng nếu bố mẹ không quan tâm sâu sát và tâm lý, rất có thể tình cảm ở lứa tuổi bồng bột ấy sẽ dẫn đến nhiều hệ lụy sau này.

5. Những rắc rối bên ngoài nhà
Những rắc rối của con với việc học, với thầy cô, trừ khi được báo đến tận nhà, con chẳng bao giờ chủ động chia sẻ với bố mẹ. Những rắc rối của con với bạn bè thì lại càng giấu nhẹm. Và tối mật, có lẽ là những rắc rối của con với bạn gái/ bạn trai. Có lẽ con cho rằng bố mẹ chẳng thể nào hiểu nổi hay sẽ phạt thay vì thông cảm và chia sẻ, thậm chí giúp đỡ được mình.

546821355-caucasian-boy-flying-with-book-in-sky-gettyimages

Sự xa cách trong cuộc sống hằng ngày rất dễ khiến con nghĩ như vậy. Nếu bố mẹ muốn giúp con thoát khỏi các rắc rối hoặc biết cách tránh xa các rắc rối, điều kiện đầu tiên là phải trở thành bạn của con, một người bạn có thể sẻ chia, tâm sự.

6. Ước mơ
Những ước mơ của trẻ con rất kỳ diệu. Lúc còn nhỏ, con có thể tha hồ ước mình trở thành công chúa, siêu nhân mà bố mẹ vẫn thích thú cười vui. Nhưng khi lớn lên, nếu con ước mơ “những chuyện viển vông” như thế, rất khó để được bố mẹ chấp nhận. Có lẽ con cũng tự hiểu điều đó nên chẳng bao giờ hé răng.

530578485-boy-playing-guitar-in-his-room-gettyimages

Tuy nhiên, có nhiều ước mơ tưởng như xa vời nhưng lại mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc, và dù không “thực tế” như trong quan niệm của nhiều người, nó vẫn có thể thực hiện được. Hoặc có nhiều ước mơ dù chẳng liên quan gì đến nghề nghiệp tương lai của con, nó vẫn đáng khuyến khích để giúp con có một tuổi thơ đẹp, một ước vọng chính đáng. Ví dụ như ước mơ như trở thành đại sứ hòa bình, hay có thể đoạt giải Nobel trong lĩnh vực nào đó, có cậu bé còn ước mơ mình sẽ đoạt giải Quả bóng vàng, hay một cô bé ước mơ được đi vòng quanh thế giới…

7. Nghề nghiệp tương lai
Trong độ tuổi dở dở ương ương, các con sẽ thích những nghề “hào nhoáng” hơn là những nghề đàng hoàng (trong mắt bố mẹ), như là ca sĩ, người mẫu, DJ, vũ công, MC, cầu thủ đá bóng… Một số trong đó chỉ đơn giản là thích được nổi tiếng, thích kiếm được nhiều tiền và định hướng nghề nghiệp thật sự không mấy liên quan. Một số trong đó lại rất liên quan đến năng khiếu cũng như sở thích, đam mê của con.

546821353-surprised-boy-watching-colorful-characters-gettyimages

Thế nhưng, thường bố mẹ sẽ “vùi dập” những nghề nghiệp này ngay từ bé vì cho rằng nó không hợp với “gia phong, nề nếp”, nó không đàng hoàng, không ổn định và vô vàn những lý do chỉ những thế hệ trước mới hiểu được. Chính vì lẽ đó, con chẳng mấy khi thật lòng chia sẻ với bố mẹ một cách nghiêm túc về việc sau này mình sẽ làm gì, và khi trưởng thành, bất ngờ đi theo con đường riêng của mình bất chấp sự phản đối và sốc của bố mẹ; cũng có thể khi lớn lên, những đứa con hiếu thuận hơn sẽ chấp nhận từ bỏ đam mê để đi theo con đường đã được vạch sẵn. Nhưng dù trong trường hợp nào, bố mẹ cũng đã thật sự đứng bên ngoài ước mơ, suy nghĩ và cả con người thật của con mình.

>>>Tìm hiểu tâm lý trẻ