Bạn thường gặp phải khó khăn trong việc cố gắng nghe xem con mình đang nói gì? Bạn có thể giúp con trau dồi kĩ năng nói bằng cách chú ý lắng nghe - điều này không có nghĩa là bạn chỉ lắng nghe mà hãy tích cực tham gia vào những cuộc nói chuyện với con trẻ: đặt câu hỏi, đưa ra những nhận xét và cho bé cơ hội được nói lên quan điểm riêng của mình.

Dưới đây là gợi ý một số hoạt động và trò chơi mà bạn có thể áp dụng để giúp con rèn luyện. Trẻ nhỏ có những cách học và tiếp nhận thông tin khác nhau, nên những trò chơi dưới đây cũng được nhóm theo từng cách học, tuy nhiên các bé có thể được lợi từ bất kỳ hoạt động nào.

Đối với những bé thích học bằng cách lắng nghe

Hãy thường xuyên nói chuyện với con, có thể kể cho bé nghe 1 câu chuyện thú vị mà bạn vừa đọc được trên báo, hoặc kể lại cuộc nói chuyện của bạn cùng một người bạn. Khi cùng con đi mua sắm, bạn cũng có thể tả cho con thứ mà bạn đang định mua.

Tạo thói quen kể lại những chuyện hàng ngày. Nếu đang giặt quần áo chẳng hạn, bạn có thể nói với con rằng, “Bây giờ mẹ phân loại quần áo theo màu, sau đó mẹ cho bột giặt, sau đó thì bấm nút…”

Con bạn có vẻ như không chú ý nhưng thật ra bé đang học về từ vựng và ngữ pháp mà không nhận ra đấy. Bạn đừng ngạc nhiên khi thấy con lặp lại câu nói mà bạn đã dùng khi nói chuyện với một người khác.

webtretho_tro-choi-tap-noi-2

(Ảnh: Internet)

Đặt câu hỏi mở. Khi hỏi con câu như “Hôm nay con đã làm những gì ở công viên thế?” bạn sẽ nhận được câu trả lời chi tiết hơn nhiều so với một câu hỏi có/không như “Con đi chơi công viên vui không?”

Nếu thấy con gặp khó khăn khi trả lời, trả lời chậm, bạn có thể gợi ý cụ thể hơn như: “Con đã chơi trò chơi gì ở công viên?” Cho bé cơ hội để mô tả lại và lắng nghe một cách nhiệt tình cho dù bé dường như bỏ qua rất nhiều chi tiết.

Ghi âm lại khi con hát hoặc kể truyện. Trẻ con sẽ thích nghe lại chính giọng của mình, bé sẽ thích thú xen lẫn ngạc nhiên. Và hãy giữ lại tất cả những băng ghi âm này, đó là chân dung bằng âm thanh của con, càng về sau chúng sẽ càng trở nên quý giá đó.

Đọc lại một truyện cũ. Hãy lấy một trong những cuốn sách yêu thích, sờn mòn nhất của con ra và đọc to lên, tuy nhiên lần này bạn hãy ngừng lại ở vài chỗ quan trọng để con tiếp lời, hoặc bạn cố tình thay đổi một vài chi tiết để con “bắt lỗi”.

Đối với những bé thích học bằng hình ảnh

Ghi lại hình ảnh con đang đọc một cuốn sách hoặc kể một câu chuyện, hoặc thú vị hơn, bạn có thể cho con hóa trang thành một nhân vật và diễn lại một cảnh nào đó. Sau đó cùng nhau xem lại đoạn video đã quay, hỏi con về vai diễn của bé, và khen khả năng diễn đạt của bé. Đừng quá bận tâm vào những chỗ phát âm sai, vì quan trọng là bạn đang tập cho con nói chuyện thoải mái trước mặt người khác chứ không phải là tập thuyết trình.

Bảo con kể lại một chương trình TV. Trẻ con có xu hướng nói về những thứ mà chúng biết hoặc thích. Một trong những cách dễ nhất để bắt đầu câu chuyện là hỏi về chương trình TV yêu thích của bé.

Việc này không chỉ giúp con rèn luyện khả năng nói mà còn khuyến khích bé coi mình như một người đọc thực thụ, kể cả khi còn chưa nhận nổi mặt chữ.

Đối với những bé thích học bằng các hoạt động

Đi dạo bộ. Mang theo một hộp rỗng để nhặt những thứ trên đường đi (lông thú, lá cây nhiều màu, đá…) Khi về nhà, hãy bảo con tả lại những món mới sưu tập này cho những người thân khác trong gia đình – về hình dạng, màu sắc, kích thước, nơi bé tìm thấy chúng… Bạn cũng có thể cho bé dán chúng vào một cuốn sổ sưu tập.


webtretho_tro-choi-tap-noi-1


(Ảnh: Internet)

Gia đình cùng kể chuyện. Cả nhà có thể cùng nhau sáng tác một câu chuyện. Chẳng hạn một người sẽ nói, “Ngày xửa ngày xưa, có một chú rồng nhỏ sống trong một cái hang.” Người khác sẽ tiếp tục bằng, “Một ngày nọ, khi chú chuẩn bị ăn xế thì bỗng nhiên nghe thấy có tiếng khóc thút thít, hóa ra có một cô bé đi lạc.”

Hãy để con xen vào câu chuyện bất cứ khi nào bé muốn, nếu như bé không theo kịp mạch chuyện, bạn có thể giúp bằng cách đặt lại vài câu hỏi như: “Con rồng có màu gì nhỉ? Nhà rồng có mấy anh chị em? Rồng thích chơi trò gì?” Ghi chú lại hoặc thu âm tất cả những gì mọi người nói.

Bảo con kể lại một câu chuyện đơn giản và bạn viết nó ra giấy. Bạn có thể gợi ý cho con bằng cách hỏi về một sự kiện đặc biệt như một buổi tiệc hoặc buổi chơi.

Nếu con bỏ qua những điểm quan trọng hoặc nói mà bạn không hiểu, hãy hỏi lại. Khi bé mô tả gì đó, bạn có thể chỉnh sửa câu đôi chút và lặp lại, chẳng hạn, “Vậy là con với bạn Bông cùng chơi trò nấu ăn à?” Làm như vậy sẽ giúp bé suy nghĩ về nhiều cách khác nhau để mô tả lại cùng một sự kiện.

Bảo con vẽ tranh theo câu chuyện, và dùng chúng để đóng thành sách. Về sau, bạn có thể lấy chính “cuốn sách” này ra để đọc lại cùng con.