Thời khắc vượt cạn và chào đón con yêu chào đời thật thiêng liêng và hạnh phúc đối với mọi người mẹ trên đời. Và giờ đây, khi ôm vào lòng một thiên thần nhỏ đỏ hỏn, mẹ có tự tin là mình đã hình dung đúng và đầy đủ về một em bé sơ sinh? Hãy điểm qua những nét chính về sinh lý của một em bé vừa chào đời để so sánh và nhận biết con yêu của mình hoàn toàn bình thường và khỏe mạnh mẹ nhé!


Phần 1: Các đặc điểm hình thể



Đầu: Phương pháp sinh thường qua đường âm đạo có thể gây chèn ép nhất thời lên đầu của trẻ sơ sinh. Trán của bé có thể bị ép phẳng và dồn về phía chỏm tròn sau đầu. Da đầu có thể hơi sưng hoặc mấp mô.




Thiên thần của mẹ đây! - Ảnh: Inmagine



Da
:
Bé có thể được sinh ra cùng với một ít (hoặc không có) lớp bã nhờn thai nhi trừ khi bé sinh ra non tháng. Đây là lớp vật chất bao bọc lấy da thai nhi trước khi được sinh ra nhằm bảo vệ da và các tế bào cơ quan đang phát triển của trẻ. Lớp chất nhầy này tồn tại trên da bé và được hấp thụ trong khoảng 24 giờ sau lần tắm đầu tiên của bé.



Da trẻ sơ sinh thường hơi chùng và nhăn nheo trừ khí bé đặc biệt “to con” khi ra đời. Trán, cổ, vai và có thể cả lưng bé có thể được bao phủ bởi một lớp lông tơ sơ sinh, đặc biệt ở trẻ sinh non. Lông tơ này sẽ biến mất trong từ vài tuần cho đến vài tháng.


Da bé có thể trông đỏ ửng, phớt hồng hoặc hơi nhem nhuốc khi mới sinh ra. Màu da thực của bé sẽ chưa thể hiện ra trong khoảng vài giờ đến vài ngày. Đến 90% trẻ sơ sinh gốc Á được sinh ra với bớt xám hoặc xanh xám ở lưng dưới và mông, được gọi là bớt Mông Cổ và sẽ mờ đi trong năm đầu đời của bé.



Mặt của bé sơ sinh – đặc biệt quanh mũi và cằm – có thể có các đốm mụn đầu trắng li ti gọi là hạt kê, do các tuyến nhờn non nớt bị tắc nghẽn. Hiện tượng ban hạt kê này không cần điều trị và sẽ khỏi trong vài tuần nữa khi mà các tuyến nhờn đã hoàn thiện.



Ngoài ra các bớt sơ sinh cũng thường gặp ở nhiều bé, các vết bớt này thường có màu hồng, đỏ tươi, đỏ sậm, màu nâu cà phê sữa xuất hiện sau đầu, cổ, sống mũi hoặc mí mắt do sự giãn nở của các mao mạch dưới da. Bớt sơ sinh thường vô hại và sẽ nhạt dần đến không thấy rõ khi bé lớn dần – khoảng 95% bớt sơ sinh biến mất khi bé được 2 tuổi.



Sắc da: Đừng lo lắng nếu bạn thấy tay chân bé trông xanh xao. Hầu như tứ chi của mọi trẻ sơ sinh trông hơi xanh xao vào lúc này hay lúc khác, do bé bị lạnh và cần ủ ấm hoặc do tuần hoàn của bé chưa hoàn thiện và khá trì trệ. Nếu tình trạng này kéo dài, hoặc thân mình bé cũng biến sắc xanh xao, hãy đến gặp bác sĩ.





Mắt:
Mi mắt của trẻ sơ sinh có thể hơi phồng lên trong vài ngày đầu sau sinh. Tất cả trẻ sơ sinh sẽ đều đặn được tra thuốc mỡ kháng sinh hoặc nhỏ thuốc mắt ngay sau khi sinh để chống nhiễm trùng và bảo vệ thị lực. Hệ quả là, mắt bé có thể bị chảy gỉ hoặc hơi tấy.



Tai: Tai bé có thể bị gập lại hoặc hình thù méo mó do quá trình sinh nhưng đây chỉ là thay đổi lý tính tạm thời và không ảnh hưởng gì đến khả năng nghe của bé cả.



Dây rốn: Khi chào đời, dây rốn của bé được cắt ngắn chỉ còn khoảng 2cm và được sát trùng kỹ lưỡng. Cho đến khi cuống rốn rụng hẳn trong từ 1-4 tuần sau sinh, điều quan trọng nhất là phải giữ cho phần gốc rốn khô ráo (bằng dung dịch cồn loãng và để thoáng khí), không ủ kín bằng quần áo hay tã bỉm, và tránh xa các nguồn viêm nhiễm. Bé cần được lau rửa bằng bông tắm bọt biển hơn là tắm chậu cho đến khi cuống rốn rụng hẳn.



Bộ phận sinh dục ngoài: Trong quá trình sinh nở, trẻ sơ sinh thường nhận được một lượng lớn nội tiết tố nữ từ bánh nhau, gây nên hiện tượng sưng phù hoặc phì đại (đôi khi là tiết dịch) ở bộ phận sinh dục ngoài và mô vú đối với cả bé trai và bé gái. Bé sẽ mất vài tháng để đào thải bớt lượng nội tiết tố dư thừa này và hiện tượng này không gây hại gì cho mô sinh dục của bé về sau.



Đặc điểm cơ quan sinh dục ngoài của trẻ sơ sinh bình thường:


- Ở bé gái, môi nhỏ và âm vật được che phủ bởi hai môi lớn.



- Ở bé trai, tinh hoàn đã xuống nằm trong túi bìu, da túi bìu có nhiều nếp nhăn.