Tháo gỡ khó khăn cho thị trường bất động sản


Cập nhật lúc 01:13, Thứ sáu, 18/01/2013 (GMT+7)



http://www.nhandan.com.vn/cmlink/nhandandientu/thoisu/kinh-te/kinh-t-tin-chung/thao-g-kho-kh-n-cho-th-tr-ng-b-t-ng-s-n-1.387172








Xem thêm: 1 ảnh





* Khu biệt thự nằm trên đường Lê Văn Lương kéo dài (Hà Nội) xây dựng dở dang thành nơi đổ rác. ( Ảnh: MINH ÐỨC )





Thời gian qua, thị trường bất động sản (TTBÐS) đóng băng không chỉ gây khó khăn cho các doanh nghiệp (DN) kinh doanh bất động sản (BÐS) mà còn ảnh hưởng thanh khoản của các tổ chức tín dụng (TCTD), gây đình trệ sản xuất cho các DN sản xuất vật liệu xây dựng, xây lắp, người lao động thiếu việc làm và do đó ảnh hưởng tăng trưởng kinh tế. Trước thực trạng đó, Chính phủ và các bộ, ngành liên quan đang vào cuộc hết sức tích cực để tháo gỡ khó khăn cho TTBÐS.


Báo động đỏ



TTBÐS phát triển thiếu quy hoạch, chưa có kế hoạch và điều tra nhu cầu của thị trường. Ðầu tư BÐS theo phong trào, tâm lý "đám đông", dẫn đến cung vượt quá cầu. Theo thống kê, cả nước hiện có 3.174 dự án phát triển nhà ở, khu đô thị, với 74.523 ha đất, công suất thiết kế hơn 373,46 triệu m2 sàn nhà ở, cần số vốn đầu tư ước tính khoảng 2,965 triệu tỷ đồng; trong đó trên địa bàn Hà Nội hiện có 370 dự án đã giao chủ đầu tư, với 17.765 ha đất, công suất thiết kế 82,450 triệu m2 sàn nhà ở (tương đương khoảng 530 nghìn căn hộ, trong khi khu vực đô thị của Hà Nội hiện nay khoảng 733 nghìn hộ, dân số khoảng ba triệu người), cần số vốn đầu tư ước tính khoảng 904 nghìn tỷ đồng (kể cả xây dựng nhà).



Báo cáo của 58/63 địa phương cho thấy, hiện tồn đọng hơn 20.850 căn hộ chung cư, 5.176 căn thấp tầng, hơn 1,89 triệu m2 đất nền, 64.847 m2 văn phòng cho thuê, tương đương tổng số vốn ước tính là 52.542 tỷ đồng. Trong đó, Hà Nội tồn 2.392 căn hộ chung cư, 3.483 căn thấp tầng và 5.459 m2 văn phòng cho thuê, tương đương 14.071 tỷ đồng. Trên địa bàn TP Hồ Chí Minh tồn khoảng 15 nghìn căn hộ chung cư, hơn 300 nghìn m2 đất nền, gần 60 nghìn m2 văn phòng chưa giao dịch được với tổng giá trị khoảng 30.242 tỷ đồng. Số liệu tồn kho trên đây chưa phản ánh được tình hình thực tế, do đặc điểm của tồn kho BÐS khác với tồn kho của các sản phẩm công nghiệp khác. Nhiều dự án đã huy động vốn một phần, hoặc đã giải phóng mặt bằng nhưng phải dừng do không có thị trường, các nhà đầu tư thứ phát đã mua nhưng không bán được cho người tiêu dùng... vì vậy số vốn tồn đọng BÐS trong thực tế còn lớn hơn rất nhiều so số liệu trong báo cáo.



Theo Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN), đến ngày 31-10-2012, dư nợ tín dụng (DNTD) đối với lĩnh vực đầu tư, kinh doanh BÐS là 207.595 tỷ đồng (chiếm hơn 8,1% tổng DNTD), tăng 3,6% so thời điểm 31-12-2011. DNTD được bảo đảm bằng BÐS khoảng 1,14 triệu tỷ đồng, chiếm tỷ trọng khoảng 40% tổng DNTD hay hơn 64% DNTD có bảo đảm bằng tài sản. Dư nợ xấu đối với lĩnh vực đầu tư, kinh doanh BÐS có xu hướng tăng mạnh: Ðến ngày 31-10-2012, dư nợ xấu là hơn 13,5 nghìn tỷ đồng, chiếm khoảng 6,5% so tổng dư nợ cho vay đầu tư, kinh doanh BÐS, tăng 3% so 31-12-2011. Báo cáo của NHNN chi nhánh TP Hà Nội, đến ngày 31-10-2012, dư nợ cho vay đối với lĩnh vực BÐS đạt hơn 49,5 nghìn tỷ đồng. Nợ xấu cho vay BÐS trên địa bàn là hơn 1.200 tỷ đồng, chiếm 2,6% tổng dư nợ cho vay BÐS trên địa bàn.



Tháo gỡ về cơ chế, chính sách



Ðể tìm hướng tháo gỡ khó khăn cho TTBÐS, tháng 12-2012, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng cùng lãnh đạo một số bộ, ngành đã có buổi làm việc với lãnh đạo TP Hồ Chí Minh và Hà Nội. Tại các buổi làm việc, Thủ tướng khẳng định: Khó khăn lớn nhất của nền kinh tế là nợ xấu, hàng tồn kho và nợ đọng BÐS. Ngay từ đầu năm 2013, Chính phủ sẽ giải quyết những vấn đề này bằng các biện pháp tổng thể đồng bộ cả trước mắt và lâu dài. Việc này phải làm quyết liệt, đồng bộ; thực hiện tổng thể các giải pháp gắn với xử lý nợ xấu, giảm lãi suất, kiềm chế lạm phát, giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô. Thủ tướng cũng yêu cầu Hà Nội, TP Hồ Chí Minh phải xem xét lại công tác quy hoạch, phải có định hướng, chiến lược cụ thể trong công tác quy hoạch và phát triển TTBÐS, rà soát lại các quy định về kinh doanh BÐS; nghiên cứu bổ sung, hoàn thiện hệ thống luật pháp về đô thị, nhà ở và kinh doanh BÐS để tăng cường kiểm soát việc phát triển đô thị, BÐS, nhà ở theo quy hoạch, kế hoạch, phù hợp nhu cầu của thị trường cũng như khả năng đáp ứng của nền kinh tế.



Bộ Xây dựng mới đây kiến nghị Thủ tướng Chính phủ xem xét, ban hành một số văn bản quy phạm pháp luật, trong đó có Nghị định Phát triển và quản lý nhà ở xã hội (NƠXH), theo đó, Bộ đề nghị thêm một số ưu đãi mới như nới rộng điều kiện được mua NƠXH (từ thu nhập dưới năm triệu lên đến dưới chín triệu đồng/tháng, 5m2/người lên dưới 8m2/người); sửa đổi, bổ sung các chính sách hiện nay liên quan sở hữu nhà theo hướng mở rộng đối tượng và điều kiện mua và sở hữu nhà ở tại Việt Nam cho tổ chức, cá nhân nước ngoài; đối với các công trình nhà ở đang thi công dở dang hoặc đã hoàn thành nhưng tồn kho không bán được do diện tích căn hộ quá lớn thì tùy theo từng khu vực, cho phép điều chỉnh cơ cấu căn hộ cho phù hợp nhu cầu và khả năng thanh toán của đại bộ phận người dân; cho phép chuyển đổi các dự án nhà ở tồn kho không bán được sang các công trình dịch vụ đang có nhu cầu và phù hợp quy hoạch như bệnh viện, trường học, khách sạn, dịch vụ thương mại;...



Vừa qua, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 02/NQ-CP về một số giải pháp tháo gỡ khó khăn cho sản xuất, kinh doanh, hỗ trợ thị trường, giải quyết nợ xấu, trong đó đề cập các giải pháp hỗ trợ TTBÐS. Chính phủ yêu cầu Bộ Xây dựng rà soát tất cả các dự án phát triển nhà ở để phân loại các dự án được tiếp tục thực hiện, cần tạm dừng, điều chỉnh cơ cấu, loại hình nhà ở, chuyển đổi sang phát triển NƠXH cho phù hợp nhu cầu của thị trường và nguồn lực xã hội. Bộ Tài chính thừa ủy quyền Thủ tướng Chính phủ trình Quốc hội xem xét, quyết định áp dụng thuế suất thuế thu nhập DN 10% từ ngày 1-7-2013 đối với thu nhập từ đầu tư-kinh doanh NƠXH; giảm 50% số thuế VAT đầu ra từ ngày 1-7-2013 đến hết ngày 30-6-2014 đối với hoạt động đầu tư-kinh doanh NƠXH; giảm 30% số thuế VAT đầu ra từ ngày 1-7-2013 đến hết ngày 30-6-2014 đối với hoạt động đầu tư-kinh doanh (bán, cho thuê, cho thuê mua) nhà ở là căn hộ có diện tích sàn dưới 70 m2 và có giá bán dưới 15 triệu đồng/m2.



Gỡ khó về vốn



Trong các nhóm giải pháp thì giải pháp về vốn có ý nghĩa quyết định. Thống đốc NHNN Nguyễn Văn Bình khẳng định: NHNN luôn sẵn sàng hỗ trợ BÐS, vì vậy, thời gian tới, NHNN dự kiến sẽ dành từ 20 đến 40 nghìn tỷ đồng nhằm hỗ trợ người mua nhà, giải quyết hàng tồn kho, nợ xấu BÐS. Nguồn tiền này sẽ được NHNN dành để cho các ngân hàng thương mại (NHTM) vay để thực hiện cho vay đến đối tượng mua NƠXH, nhà cho người thu nhập thấp,... Trước mắt, NHNN sẽ chỉ đạo hệ thống ưu tiên giải ngân cho các dự án bán nhà, căn hộ cho người thu nhập thấp đến trung bình với lãi suất khoảng 6%/năm (thời điểm hiện nay), thời gian từ 5 đến 10 năm và số lượng vốn đáp ứng khả năng mua nhà của đối tượng trên.



Thống đốc Nguyễn Văn Bình cũng nhấn mạnh quan điểm: NHNN sẵn sàng cho các TCTD vay với lãi suất thấp nếu NHTM giải ngân được đúng đối tượng nêu trên. Còn đối với vấn đề cho vay các dự án dở dang thì trước hết, chủ đầu tư phải có phương án bán được nhà cho đúng đối tượng thì ngân hàng mới giải ngân vốn. Bên cạnh đó, để tạo điều kiện cho các TCTD làm sạch sẽ bảng cân đối tài sản, góp phần phục hồi sự luân chuyển dòng vốn trong nền kinh tế, từ đó tác động tích cực đến TTBÐS, NHNN sẽ tập trung xử lý nợ xấu. Theo đó, trong Dự thảo đề án xử lý nợ xấu của NHNN đã trình Chính phủ, NHNN tính toán rằng, sẽ xử lý được ngay khoảng 100 đến 150 nghìn tỷ đồng đối với các khoản vay có tài sản bảo đảm là BÐS, nhằm bảo đảm thanh khoản hệ thống và TCTD có thêm nguồn vốn phục vụ sản xuất, kinh doanh. Ngoài ra, để thị trường BÐS phát triển bền vững, Thống đốc Nguyễn Văn Bình cho rằng, các bộ, ngành chủ quản cần tính toán quy hoạch tổng thể và lựa chọn bước đi phù hợp, nhất là vấn đề cung ứng thêm hàng khi lượng tồn kho đang quá cao.



Theo Nghị quyết 02/NQ-CP, Chính phủ giao NHNN chỉ đạo các NHTM nhà nước dành một lượng vốn hợp lý (tối thiểu khoảng 3% tổng dư nợ của các NHTM nhà nước) để cho các đối tượng thu nhập thấp, cán bộ công chức, viên chức, lực lượng vũ trang vay để thuê, thuê mua NƠXH và mua nhà ở thương mại diện tích nhỏ hơn 70 m2, giá bán dưới 15 triệu đồng/m2 với lãi suất thấp, kỳ hạn trả nợ phù hợp khả năng trả nợ của khách hàng và cho vay đối với các DN xây dựng NƠXH, DN chuyển đổi công năng của dự án đầu tư sang dự án NƠXH với lãi suất hợp lý và kỳ hạn trả nợ phù hợp với kỳ hạn của nguồn vốn và khả năng trả nợ của khách hàng...



Chủ tịch HÐQT Ngân hàng TMCP đầu tư và phát triển Việt Nam (BIDV) Trần Bắc Hà và TS Nguyễn Ðức Hưởng, Phó Chủ tịch Thường trực HÐQT Ngân hàng LienViet Postbank cam kết sẵn sàng tham gia chương trình tháo gỡ khó khăn TTBÐS, nhưng cũng cho rằng cần thiết phải triển khai ngay các giải pháp kích cầu.



Chính phủ cũng yêu cầu các địa phương có tồn kho BÐS lớn hạn chế tối đa sử dụng nguồn từ ngân sách để đầu tư, xây dựng mới nhà ở tái định cư mà dùng nguồn vốn này và các nguồn tài chính hợp pháp khác để mua lại các dự án nhà ở thương mại phù hợp, phục vụ nhu cầu tái định cư, làm NƠXH để cho thuê hoặc cho thuê mua cho các đối tượng chính sách...




GIANG THỦY ANH