Phải cải cách căn bản chế độ tiền lương sao cho mức lương phải đủ sống và phù hợp với tình hình thực tế.



Trong các phiên thảo luận về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội tuần qua, bên cạnh các vấn đề nóng như kiềm chế lạm phát, nợ công, bội chi, tái cơ cấu nền kinh tế… thì cải cách tiền lương cũng là nội dung được nhiều đại biểu Quốc hội (ĐBQH) quan tâm. Đa số ý kiến ĐBQH cho rằng mức lương tối thiểu trong khu vực nhà nước hiện nay không đủ đáp ứng mức sống tối thiểu của cán bộ, công chức, viên chức. Vì vậy, cần phải có chính sách đột phá để cải cách tiền lương theo hướng lương phải đủ sống để người nhận lương an tâm làm việc...


Cơ cấu tiền lương quá thấp



Theo ĐB Mai Hữu Tín (Bình Dương), chi phí không chính thức của doanh nghiệp và người dân để giải quyết các việc liên quan đến các cơ quan quản lý nhà nước trên thực tế không giảm đi mà còn gia tăng. “Lương công chức thấp được coi là một trong những nguyên nhân chính cho tình trạng này và chúng tôi cũng đồng ý như vậy. Nhưng liệu Chính phủ có thể tăng lương đến mức phù hợp được không với ngân sách thâm hụt liên tục như hiện nay? Chúng ta liên tục nói về tinh giản biên chế hơn 20 năm qua nhưng con số giảm thực sự theo chúng tôi là không nhiều” - ông Tín nói.


ĐB Mã Điền Cư (Quảng Ngãi) phân tích: “Năm 2012 chúng ta sẽ nâng mức lương tối thiểu, nâng mức phụ cấp (từ 830.000 đồng/tháng lên 1,05 triệu đồng/tháng và phụ cấp công vụ ở mức tối thiểu 25% - PV). Nhưng mức tăng như thế vẫn còn quá thấp, chưa bảo đảm nhu cầu tối thiểu của cuộc sống, nhất là trong bối cảnh lạm phát còn cao”.



Hiện nay, mức lương cán bộ, công chức chưa bảo đảm nhu cầu tối thiểu của cuộc sống, nhất là trong bối cảnh lạm phát còn cao. Ảnh: HTD


Trao đổi với Pháp Luật TP.HCM, chuyên gia kinh tế - TS Lê Đăng Doanh cũng cho rằng hiện nay cơ cấu tiền lương của Việt Nam thấp hơn nhiều so với các nước khác trong khu vực. Đặc biệt trong bối cảnh lạm phát tăng cao, mức lương không chạy theo kịp lạm phát. “Mặc dù vừa qua Chính phủ đã có những động thái điều chỉnh mức lương ở các khu vực doanh nghiệp nhưng so với lạm phát có thể lên đến 20% thì vẫn không thể tương xứng. Lạm phát làm cho đồng lương bị mất giá, đời sống của người lao động đã khó lại thêm khó bởi lạm phát chủ yếu đánh vào lương thực thực phẩm” - ông Doanh nói.



Lương phải phù hợp thực tế



ĐB Mã Điền Cư đề nghị cần phải cải cách căn bản chế độ tiền lương, sao cho mức lương phải đủ sống và phù hợp với tình hình thực tế. Đồng tình, ĐB Nguyễn Cao Phúc (Quảng Ngãi) cũng cho hay cử tri kiến nghị Chính phủ cần nghiên cứu để cải cách tiền lương một cách cơ bản, xây dựng hệ thống thang bảng lương một cách khoa học phù hợp với từng ngành, từng chức danh chứ không thể chắp vá như hiện nay. “Phải làm sao để tiền lương thực sự là động lực tạo điều kiện trong quá trình cải cách hành chính, nâng cao hiệu lực, hiệu quả của bộ máy hành chính Nhà nước, hạn chế nhũng nhiễu tiêu cực. Đồng thời, cần quan tâm tới các đối tượng công tác ở cơ sở và các đối tượng nghỉ hưu trước năm 1993 hiện nay có mức lương và trợ cấp rất thấp” - ông Phúc nhấn mạnh.


“Mặc dù lộ trình tiền lương đã được Chính phủ quan tâm nhưng nhiều cử tri còn phân vân về những bất cập trong các chính sách tiền lương, phụ cấp, nhất là cán bộ cơ sở, cán bộ hưu trí. Đề nghị thời gian tới Chính phủ cần có lộ trình đổi mới chính sách tiền lương cho phù hợp với thực tiễn, đảm bảo sự công bằng” - ĐB Nguyễn Thị Thanh (Ninh Bình) bổ sung.


Có tâm lý chọn chỗ, chạy việc



Cần phải cấu trúc lại hệ thống thang bảng lương với khu vực hành chính sự nghiệp và các cơ quan Đảng, đoàn thể. Cần phải thống nhất chế độ phụ cấp cho cán bộ không chuyên trách xã, phường và cán bộ thôn, bản vì hiện nay thang bảng lương cũ đã có phần lạc hậu và ảnh hưởng bởi các quyết định phụ cấp cho từng ngành, từng lĩnh vực được bổ sung rải rác trong những năm gần đây. Phụ cấp cho cán bộ thôn, bản, khu dân cư hiện đang do chính sách riêng của từng tỉnh nên cùng một vị trí công tác ở hai tỉnh giáp nhau nhưng mức phụ cấp được hưởng của cán bộ lại chênh lệch nhau có khi đến 2-3 lần. Chế độ lương và phụ cấp như vậy không khuyến khích được cán bộ toàn tâm, tận lực với công việc và vô tình tạo nên tâm lý chọn chỗ, chạy việc để có được thu nhập hợp pháp cao hơn.


ĐBQH LÊ ĐÌNH KHANH (Hải Dương)



Không nên điều chỉnh tùy hứng



Điều chỉnh cơ cấu tiền lương là một việc cấp bách phải làm trong bối cảnh hiện nay. Tuy nhiên, Chính phủ phải có lộ trình hợp lý, không nên điều chỉnh theo kiểu “tùy hứng”. Trong đó, thay đổi lại cơ cấu biên chế người lao động trong các cơ quan nhà nước, trước đây chúng ta hô hào tinh giản biên chế nhưng xem ra kinh phí bỏ ra chi cho khoản lương nhà nước quá lớn và không hiệu quả so với yêu cầu công việc. Thậm chí có nhiều cơ quan, công chức lao động “ngồi không ăn lương” vì “thiếu việc”, dẫn đến tình trạng có người làm không hết việc, có người không có việc để làm bởi năng lực chưa đạt yêu cầu.


Mặt khác, tiền lương không được điều chỉnh sẽ khiến cho việc loại trừ hiện tượng tiêu cực, tham những càng khó. Đi kèm với cải cách tiền lương chúng ta phải thay đổi cơ cấu phân bố nhân lực, làm cho bộ máy quản lý nhẹ, gọn hơn để dành những khoản chi hợp lý với đặc thù công việc của từng đối tượng.


TS LÊ ĐĂNG DOANH


TRÀ PHƯƠNG - G.NGUYÊN


http://phapluattp.vn/201110291123174p0c1013/cai-cach-tien-luong-de-han-che-nhung-nhieu.htm