Nghị quyết Trung ương 4, khoá XI "Một số vấn đề cấp bách về xây dựng Đảng hiện nay” đã chỉ ra 3 vấn đề cấp bách về xây dựng Đảng và đưa ra 4 nhóm giải pháp đồng bộ nhằm tạo chuyển biến mạnh mẽ về công tác xây dựng Đảng trong thời gian tới. Trong đó, tiếp tục thực hiện chủ trương bố trí một số chức danh cán bộ chủ chốt ở cấp tỉnh, cấp huyện không phải là người địa phương, là một giải pháp quan trọng.



Thực ra, chủ trương nêu trên đã được Đảng ta đưa ra trong một số văn kiện Đảng. Nghị quyết số 11-NQ/TW, ngày 25-01-2002 của Bộ Chính trị tiếp tục nhấn mạnh: "Thực hiện chủ trương bố trí một số chức danh cán bộ lãnh đạo và quản lý cấp tỉnh, huyện không phải là người ở địa phương”. Nhiều cấp uỷ Đảng đã triển khai thực hiện chủ trương này đạt một số kết quả bước đầu. Nghị quyết Trung ương 4 (khoá XI) nhấn mạnh cần tiếp tục thực hiện tốt chủ trương này, nhằm góp phần giải quyết có kết quả ba vấn đề cấp bách về công tác xây dựng Đảng hiện nay.



Nhìn lại lịch sử vấn đề này, thấy rằng, các triều đại phong kiến nước ta bắt đầu từ nhà Lý (1009 - 1015) đến cuối thế kỷ XIX đều tiến hành cắt cử, bố trí những quan lại có chức tước cao trong triều đình về trấn trị ở các địa phương quan trọng và ngược lại bố trí những quan lại ở địa phương có tài năng, đức độ nắm giữ những chức vụ quan trọng trong triều đình. Việc này được tiến hành theo các quy định cụ thể: Quan lại được cắt cử đến cai trị ở địa phương phải hiểu phong tục tập quán của địa phương; cử những quan lại cao cấp ở triều đình hoặc những quan lại ở địa phương có tài, đức đến trấn trị ở những nơi quan trọng; quá trình cai trị của các quan lại ở địa phương là cơ sở để thăng hoặc giáng chức. Đặc biệt, nhà Nguyễn, đã có chính sách điều động, bố trí quan lại ở các địa phương hoàn bị nhất so với các triều đại phong kiến Việt Nam. Các quy định về việc này, được ghi rõ trong Luật Hồi tỵ, với nhiều điểm nhằm hạn chế tối đa sự tác động của các mối quan hệ gia đình, họ tộc, thân quen đến tính khách quan, công tâm của quan lại khi được điều động, bố trí cai trị ở các địa phương, tức là quan lại đó, trước hết không phải là người địa phương. Một số triều đại phong kiến đã không để quan lại làm việc quá lâu tại một địa phương, thường là 4 năm.



Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh cũng đã luận bàn về điều động, bố trí cán bộ chủ chốt các cấp không phải là người địa phương. Người luôn nhấn mạnh, khi tiến hành công việc này, cần chống lại có hiệu quả ba bệnh nguy hiểm: bệnh hẹp hòi, bệnh ích kỷ và bệnh địa phương. Người chỉ rõ, chống bệnh hẹp hòi để giúp đỡ, tạo điều kiện thuận lợi cho cán bộ được điều động đến địa phương hoàn thành nhiệm vụ và trưởng thành, đồng thời cán bộ ở địa phương cũng trưởng thành. Người viết: "Cũng vì bệnh hẹp hòi đó mà cán bộ cấp trên phái đến và cán bộ địa phương không đoàn kết chặt chẽ” (Hồ Chí Minh, toàn tập, tập 5, tr.236). Chủ tịch Hồ Chí Minh nhấn mạnh sự cần thiết phải phối hợp hai hạng cán bộ này: "Cán bộ phái đến, trình độ thường cao hơn, kinh nghiệm nhiều hơn. Nhưng cán bộ địa phương lại biết rõ nhân dân, quen thuộc công việc hơn. Hai hạng cán bộ này phải giúp đỡ nhau, bồi đắp nhau thì công việc mới chạy”(Hồ Chí Minh, toàn tập, tập 5, tr. 236). Người còn chỉ rõ, cán bộ được bố trí các chức danh chủ chốt ở địa phương cần đặc biệt coi trọng chống lại bệnh hẹp hòi, vì nó thường dẫn đến kiêu ngạo. Người viết: "Vì bệnh hẹp hòi mà cán bộ phái đến thường kiêu ngạo, khinh rẻ cán bộ địa phương, cho họ là dốt kém. Thành thử không thân mật hợp tác”(Hồ Chí Minh, toàn tập, tập 5, tr. 236-237). Đồng thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh, còn luôn nhắc nhở phải chống lại một cách quyết liệt bệnh ích kỷ, bệnh địa phương, "...không muốn cấp trên điều động cán bộ, hoặc khi điều động thì đùn những cán bộ kém ra”(Hồ Chí Minh, toàn tập, tập 5, tr. 237).



Những chỉ dẫn quý báu của Chủ tịch Hồ Chí Minh như trên cần được nhận thức sâu sắc và áp dụng để tiếp tục thực hiện tốt chủ trương bố trí một số chức danh cán bộ chủ chốt ở cấp tỉnh, cấp huyện không phải là người địa phương, do Nghị quyết Trung ương 4, khoá XI của Đảng về xây dựng Đảng xác định. Để góp phần thực hiện thắng lợi Nghị quyết; theo tôi, cần tập trung vào mấy vấn đề sau đây:



Thứ nhất, nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các cấp uỷ Đảng và cán bộ, đảng viên, nơi cán bộ chuyển đi và nơi cán bộ chuyển đến để bố trí chức danh chủ chốt cấp tỉnh, cấp huyện, nhất là của cấp uỷ có thẩm quyền quản lý cán bộ theo quy định của Đảng về phân cấp quản lý cán bộ và cấp uỷ nơi cán bộ chuyển đến, về việc bố trí các chức danh này không phải là người địa phương.



Thứ hai, thực hiện đồng bộ các khâu trong công tác cán bộ, nhất là khâu đánh giá cán bộ, quy hoạch, để trước mắt chọn và bố trí những cán bộ có phẩm chất tốt; có năng lực tổ chức thực tiễn; phong cách làm việc khoa học; có khả năng quy tụ cán bộ, đảng viên và vận động, tập hợp nhân dân thực hiện nhiệm vụ chính trị của địa phương, nhưng không phải là người địa phương để bố trí chức danh chủ chốt cấp tỉnh, huyện ở địa phương đó. Nên bố trí những chức danh cán bộ này trong khoảng thời gian thích hợp, không nên quá dài. Về lâu dài, cần coi trọng việc đào tạo, bồi dưỡng cán bộ ở nhà trường và trong thực tiễn để có cán bộ có chất lượng, thực hiện tốt chủ trương nêu trên.



Thứ ba, bố trí một số chức danh cán bộ chủ chốt ở cấp tỉnh, cấp huyện không phải là người địa phương, cần thực hiện nghiêm chỉnh quy định của Đảng về điều động, bố trí cán bộ; đồng thời ngăn ngừa và chống lại có kết quả các bệnh hẹp hòi, bệnh ích kỷ và bệnh địa phương, đã được Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ ra.



Thứ tư, phát huy vai trò, trách nhiệm của chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể nhân dân, nơi cán bộ chuyển đến đảm nhận vị trí lãnh đạo, quản lý chủ chốt cấp tỉnh, cấp huyện, trong việc tạo điều kiện thuận lợi cho cán bộ phát huy tài năng, hoàn thành nhiệm vụ và giám sát hoạt động của cán bộ.



Thứ năm, tăng cường công tác kiểm tra, giám sát, tổng kết thực tiễn về thực hiện chủ trương bố trí một số chức danh cán bộ chủ chốt ở cấp tỉnh, cấp huyện không phải là người địa phương. Xây dựng và hoàn thiện hệ thống chế độ, chính sách tạo điều kiện thuận lợi cho việc thực hiện chủ trương nêu trên đạt kết quả tốt.



PGS.TS. Đỗ Ngọc Ninh


http://www.baomoi.com/Home/ThoiSu/daidoanket.vn/Bo-tri-can-bo-chu-chot-khong-phai-la-nguoi-dia-phuong/8333931.epi