DANH MỤC NHỮNG RỐI NHỄU TÂM LÝ TRẺ EM CẦN CÓ SỰ GIÚP DỠ CỦA NHÀ TÂM LÝ


(Dựa trên tổng kết của các phòng khám tâm lý - y học - giáo dục trẻ em của N-T Hà Nội từ năm 1991 đến nay)


Nhóm 1: Những khó khăn trong học tập


- Vụng đọc, vụng viết;


- Khả năng tập trung chú ý giảm hoặc kém;


- Chán học, không hứng thú trong học tập, không tuân thủ các nội quy học tập...;


- Kết quả học tập giảm sút;


- Học kém;


- ...


Nhóm 2: Rối nhiễu ngôn ngữ


- Nói ngọng, nói lắp;


- Nói không rõ lời, nói khó khăn, thường hay nói thầm hoặc nói quá nhỏ;


- Chậm nói so với lứa tuổi;


- Nói ngược (đảo chủ ngữ);


- ...


Nhóm 3: Rối nhiễu vận động


- Chậm biết đi;


- Vận động khó khăn, vụng về ;


- ...


Nhóm 4: Rối nhiễu tâm thể


- Rối nhiễu giấc ngủ: khó ngủ, mất ngủ, hay thức giấc giữa đêm, ác mộng, ngủ nhiều, lạm dụng thuốc ngủ…


- Rối nhiễu bài tiết: đái dầm, ỉa đùn…


- Rối nhiễu tiêu hóa: chán ăn, ăn nhiều quá mức… Đi kèm với rối nhiễu tiêu hóa là các biểu hiện sút cân, tăng cân, béo phì…


- Những biểu hiện tự hủy hoại bản thân: tự làm tổn thương cơ thể, cấu véo da thịt…


- Những hành vi lặp đi lặp lại (tic): nháy mắt, lắc đầu, giật ngón tay, hay khịt mũi…


- …


Nhóm 5: Rối nhiễu hành vi


- Hiếu động quá mức, hay chạy nhảy la hét, quá nghịch, không có cảm giác nguy hiểm;


- Các biểu hiện không vâng lời, chống đối, ngoan cố, hay nói tục...;


- Hung tính, hay đánh bạn, không hoà nhập được trong môi trường học đường;


- Ăn cắp (tiền hoặc đồ vật), nói dối, bỏ nhà, trốn học, đánh bạc, thường xuyên vi phạm nội qui nhà trường...;


- ...


Nhóm 6: Rối nhiễu nhân cách


- Một số dấu hiệu sớm của tự kỷ:


+ Thu mình, ngại tiếp xúc với những người xung quanh;


+ Thường chơi một mình, không đòi hỏi, không la hét khóc lóc, khiến nhiều người tưởng là con ngoan;


+ Không chịu nói hoặc chỉ nói được vài từ rời rạc khi đã đến tuổi biết nói;


+ Trước đây đã từng biết nói nhưng tự nhiên không nói nữa;


+ Nói quá nhiều nhưng không biết trả lời mà chỉ nhắc lại lời của người khác;


+ Hay nhắc lại lời trong các băng đĩa hoặc các chương trình quảng cáo;


- Hội chứng tự kỷ.


- ...


Nhóm 7: Rối nhiễu về giới tính


- Tự kích dục, thủ dâm;


- Ứng xử như người khác giới;


- Khó khăn trong ứng xử với người khác giới;


- ...


Nhóm 8: Lo hãi, trầm cảm


- Sợ trường học, sợ đám đông, sợ vật lạ, bóng tối, sợ độ cao, sợ nước, sợ đi xe máy/ô tô...;


- Ám ảnh;


- Nhút nhát, không tự tin trong các hoạt động;


- Ức chế, không chịu vận động, thường có vẻ ngoài “hiền lành”, luôn luôn “nhường nhịn” bạn bè;


- Các biểu hiện suy nhược, uể oải kéo dài, hay giật mình, hay cáu kỉnh, suy giảm ý chí, nghị lực, biểu hiện lười biếng;


- Ức chế, ngại giao tiếp, dễ tự ái;


- Mưu toan tự sát;


- Mút tay, cắn móng tay, nhổ tóc, hay vê vạt áo, hay rửa tay, rửa mặt, nghịch phân;


- Các biểu hiện kiêu căng, kiêu ngạo, tự cao tự đại, hoang phí (phung phí của cải trong khi không cần thiết);


- ...