Sức khỏe - Sữa mẹ sau khi sinh

Đối phó & phòng ngừa viêm tuyến vú & tắc tia sữa cho mẹ sau sinh và cho con bú

Đến trả lời mới nhất
  • 1.18K Lượt chia sẻ
  • 30.8K Lượt đọc
  • 17 Trả lời

13 Người đang theo dõi

  • Trang 1/2

    Chuyển tới trang

  • 1
  • 2
    • Avatar của Pippa
    • Offline
    • 2 năm
    • Thành viên nội dung
    • 864 Bài viết

    • 2,389 Được cảm ơn

    #1
    Đối phó với chứng viêm tuyến vú sau sinh

    Những ai từng làm mẹ đều đã trải qua giai đoạn cho con bú và ít nhiều phải chịu đựng những khó chịu đối với bầu ngực của mình như: rỉ sữa, núm vú đau và nứt nẻ, tắc ống dẫn sữa, viêm vú…. Tất cả những bệnh trên đều là biểu hiện của viêm tuyến sữa sau sinh. Vậy các bà mẹ cần nắm rõ để khắc phục kịp thời, tránh những biến chứng cho bản thân và ảnh hưởng đến sự tăng trưởng của bé.

    Cấu trúc của tuyến vú

    Bạn cần biết rằng mỗi tuyến vú được tạo nên từ 15-20 thùy tuyến (lobe), mỗi thùy tuyến gồm có nhiều tiểu thùy tuyến (lobule) nằm rải ra trong tổ chức liên kết đệm và tổ chức mỡ, bên cạnh đó còn có các tiểu thùy và ống tuyến sữa.



    Ngực của phụ nữ được tạo hoá thiết kế chặt chẽ và hoàn hảo cho thiên chức nuôi con bằng sữa mẹ. Ảnh: Inmagine.

    Cấu trúc của tuyến vú vô cùng chặt chẽ và việc tiết sữa cũng có quy luật rõ ràng. Những ngày đầu sau khi sinh, bầu vú sẽ tiết ra sữa non colostrums để giúp bé tăng sức đề kháng, bé càng bú nhiều thì sữa càng được kích thích để tiết ra.

    Cữ bú đầu sữa nhạt và mang tính giải khát, cữ sau sữa giàu năng lượng hơn và là nguồn thức ăn chính cho bé. Việc cho con bú sai cách sẽ phát sinh những chứng bệnh không mong muốn cho các bà mẹ, mà phổ biến nhất là bệnh viêm tuyến vú.

    Nguyên nhân gây bệnh

    Sau khi bé chào đời, việc bé bú sữa mẹ là điều hoàn toàn cần thiết và được khuyến khích bởi sữa mẹ có đầy đủ các dưỡng chất cần thiết cho trẻ. Tuy nhiên với những bà mẹ lần đầu nuôi con, chưa có nhiều kinh nghiệm trong việc chăm sóc bầu vú sẽ khiến họ gặp phải chứng bệnh khó chịu như tắc tia sữa, viêm vú...

    Cũng do sinh con lần đầu, da đầu núm vú còn non, thêm vào đó việc cho con bú lần đầu thường chưa đúng cách khiến bé cứ lôi kéo, day mạnh gây tổn thương vùng da đầu núm vú, từ đó hình thành những vết nứt.

    Đặc biệt ở những sản phụ núm vú thụt vào hoặc bằng phẳng quá, bé sẽ gặp khó khăn khi bú. Lúc này theo phản xạ tự nhiên, bé sẽ cắn mút đầu vú, hình thành nên những vết thương nhỏ và loét rộng ra, hoặc nếu bé chưa biết bú, sản phụ phải nặn sữa nhưng chưa biết cách nặn khiến núm vú cũng bị tổn thương. Dần dần dưới kích thích bú sữa của bé, đầu vú của sản phụ sẽ nứt rộng hơn.

    Đây là thời điểm thích hợp để vi khuẩn tụ cầu vàng và liên cầu xâm nhập vào thông qua vết nứt trên núm vú hoặc đường tuần hoàn máu bị nhiễm. Điều này ảnh hưởng rất nhiều tới sự tăng trưởng của trẻ cũng như sức khoẻ người mẹ.

    Triệu chứng bệnh

    Nếu bạn cảm thấy bầu vú của mình nổi u và sưng lên căng tức, cảm giác ớn lạnh hoặc nóng sốt như người bị cảm cúm thì chắc chắn là một trong những ống dẫn sữa đã bị tắc và nguy cơ viêm tuyến sữa là rất cao.

    Thử ấn nhẹ hoặc vận động mạnh cũng khiến bạn rất đau, sốt cao không hạ và mưng mủ cục bộ, nếu không kịp thời điều trị có thể dẫn đến chứng bại huyết, áp xe và buộc lòng phải nhờ đến sự can thiệp của dao mổ.

    Cách thức chữa trị

    Thông thường, nếu kịp thời dùng thuốc kháng sinh và trị liệu bằng thanh nhiệt giải độc của các bài thuốc Đông y thì bệnh tình sẽ được khống chế rất nhanh. Tuy nhiên cũng có rất nhiều sản phụ phải cố chịu đau để cho con bú khiến tình trạng bệnh càng trầm trọng hơn.

    Cần lưu tâm và điều trị kịp thời ngay khi mới phát bệnh, có thể bôi thuốc kháng sinh dạng mỡ hoặc dầu gan cá sau khi bé bú xong. Nếu đầu vú đã nứt, tốt nhất là dùng dụng cụ hút sữa thay vì cho bé bú trực tiếp. Khi đã viêm tuyến sữa cấp tính thì bắt buộc bệnh nhân phải uống kháng sinh theo chỉ định của bác sĩ. Nếu tình trạng mủ đã mưng lên, ngưng kết lại trong bầu ngực thì buộc lòng phải rạch để lấy mủ ra.

    Phòng tránh bệnh viêm tuyến sữa như thế nào?



    Để phòng ngừa viêm tuyến vú, mẹ cần quan tâm và chăm sóc đôi bầu sữa của mình. Ảnh: Inmagine.

    Để phòng tránh bệnh này không khó, sản phụ chỉ cần lưu tâm và thực hiện những điều sau:


    • Cố gắng duy trì trạng thái tinh thần vui vẻ, tránh bị kích động.
    • Dùng các loại thức ăn làm tăng sữa như chân giò hầm hạnh nhân, đu đủ xanh hầm chân giò, cá trắm tươi hấp, canh cá chép, canh trứng, đậu vàng hầm…
    • Day đều bầu sữa để thông tia sữa ngay sau khi sinh.
    • Nếu sữa quá nhiều mà trẻ lại bú ít thì phải vắt cạn lượng sữa thừa, mỗi ngày dùng khăn bông thấm nước ấm lau chùi vú 3-4 lần, xoa nhẹ để đề phòng vú căng to xệ xuống.
    • Cho bé bú mỗi bên 10 – 15 phút rồi đổi sang vú khác.
    • Mặc áo ngực cotton rộng, thoáng, có miếng mút nhỏ để giữ cho sữa đừng rỉ ra áo ngoài
    • Vệ sinh vú sạch sẽ trước và sau khi cho bé bú.
    • Lưu tâm đến những biểu hiện bất thường để chữa trị kịp thời.
    BP NỘI DUNG


    Mọi ý kiến đóng góp, vui lòng liên hệ qua email content@webtretho.com.
    1 thành viên đã cảm ơn vì bài viết hữu ích (xem)
  1. Đọc tiếp trên Webtretho

    • Avatar của Pippa
    • Offline
    • 2 năm
    • Thành viên nội dung
    • 864 Bài viết

    • 2,389 Được cảm ơn

    #2
    Chữa tắc tia sữa – những kinh nghiệm thực tế

    Tình trạng viêm tắc tia sữa khá phổ biến ở những bà mẹ sinh con đầu lòng, biểu hiện của bệnh là hai vú cương cứng, rất đau, nóng, nhiều trường hợp còn bị sốt vừa hoặc sốt cao. Nếu để tình trạng này kéo dài không chữa trị kịp thời sẽ dẫn đến áp xe vú, người mẹ mất sữa. Với những bà mẹ trẻ, không gì tốt hơn là sự sẻ chia kinh nghiệm từ những người “đồng cảnh ngộ”. Bài viết dưới đây chính là những lời chia sẻ chân thành nhất của những người có kinh nghiệm.

    Sữa được sản xuất ra từ các tuyến sữa. Sữa ở các tuyến qua các ống nhỏ rồi đổ vào các ống lớn đi qua đầu vú mỗi khi trẻ bú. Mỗi đầu vú có khoảng từ 5-8 ống, đây cũng chính là cửa ngõ để vi khuẩn xâm nhập vào ống tuyến sữa. Chính vì thế việc giữ gìn vệ sinh đầu vú là rất quan trọng. Vi khuẩn xâm nhập hoặc sau khi trẻ bú mà vẫn chưa hết sữa, người mẹ không chịu khó nặn cho hết lần sữa cũ cũng dễ khiến cho ống tuyến sữa bị tắc do sữa còn thừa của lần trước vón cục, chặn ở đầu ống sữa.

    Khi thấy bầu ngực căng cứng, sờ thấy có cục gì bên trong bầu ngực và rất đau thì đó chính là những túi sữa còn “tồn đọng” của lần xuống sữa trước mà trẻ bú không hết. Chúng gây tắc tia sữa, nếu không tìm cách làm thông tuyến sữa thì người mẹ sẽ rất đau đớn và sữa mới cũng không thể xuống để cho trẻ bú. Để giải quyết vấn đề này, có nhiều phương cách như massage bằng tay để bầu ngực người mẹ mềm ra, túi sữa vón cục bên trong cũng tan đi, “mở đường” cho sữa mới chảy ra. Đi kèm với massage là chườm nóng, với mục đích chính là để cho bầu ngực mềm hơn, bổ trợ cho những động tác massage để giúp “thông đường” tia sữa nhanh hơn.



    Massage là một trong những phương pháp chữa tắc tia sữa phổ biến nhất. Ảnh: Inmagine.


    Massage là phương pháp kích thích từ bên ngoài, bên cạnh đó còn có giải pháp như uống thuốc nam, uống các loại lá cây, hoặc giã nhỏ các loại dược thảo để đắp lên phầm núm vú để thông tia sữa. Đương nhiên bên cạnh những cách thức theo phương pháp dân gian thì y học hiện đại cũng giúp bạn giải quyết nỗi lo này. Chiếu đèn hồng ngoại, máy hút chân không để hút sữa, cho người mẹ uống thuốc cũng giúp cho việc thông tia sữa. Tùy cơ địa, mức độ và thời gian của tình trạng tắc tia sữa mà mỗi người sẽ thích hợp với phương thức khác nhau. Tuy nhiên, vẫn không thừa nếu bạn có nhiều thông tin từ kinh nghiệm thực tế của các bà mẹ đã “từng trải”.

    - “Tắc tia sữa thì đau lắm, hồi trước tôi cũng bị tắc tia sữa, bà ngoại lấy quả mướp già (có xơ) về rửa sạch và đun lấy nước uống sẽ khỏi ngay”
    - @ MeLanChi

    Mách nhỏ cho bạn:
    Trong Đông y cũng có bài thuốc thông tuyến sữa bằng cách dùng quả mướp già - tên theo Đông y là. Ty qua lạc. xơ của quả mướp chín già đã được chế biến khô. Dùng quả già khô cứng, đập nhẹ cho rụng lớp vỏ ngoài, lắc cho rơi hết hạt, rồi phơi nắng cho khô, có thể cắt nhỏ thành từng đoạn.

    Xơ mướp vị ngọt, tính bình, quy vào ba kinh: phế, vị, can; có tác dụng thông kinh hoạt lạc, thanh nhiệt giải độc, lương huyết, chỉ thống, chữa đau nhức mình mẩy, gân xương vùng ngực và sườn, làm thông tuyến sữa. Liều dùng 5-10g, sắc uống hằng ngày


    Xơ mướp - loại thuốc đông y rẻ tiền mà hiệu quả. Ảnh: internet.

    - “Hồi mới sinh mình cũng bị tắc tia sữa. Bà ngoại lấy lá đinh lăng rửa sạch, sao vàng, hạ thổ rồi đun nước uống, khỏi ngay. Nước này ngon, rất dễ uống. Bà ngoại bảo nó còn làm cho sữa thơm, hấp dẫn em bé nữa.” - @ MTV

    - “Mình cũng đã từng bị tắc sữa ngay sau khi sinh, 2 ngày liền, đau và khổ sở lắm. Mẹ đẻ mình lấy viên men rượu, giã nhỏ, cho thêm rượu vào, bôi vào bầu ngực và ủ khăn lại. Mấy tiếng sau lại dùng cơm nóng chườm và xoa bóp liên tục, hai ngày sau mới hết”. - @ Nghebo0105

    - “Mình sinh mổ nên lúc mới sinh chưa cho con bú ngay được, vì thế mà cũng bị tắc sữa, sau đó phải chữa mãi mới được. Mình có mấy lưu ý thế này: Chịu khó nắn và massage ngực để bầu ngực mềm ra, những chỗ sữa đóng cục sẽ tan đi. Cách làm như sau: hai tay đặt lên trên bầu ngực, một tay phía trên, một tay phía dưới, day đều. Bắt đầu từ quầng núm vú dần dần lên trên. Vừa day vừa vắt bớt sữa ra. Cách này đau nhưng có hiệu quả. Thêm một cách nữa là chữa mẹo: hái lá mít (9 lá nếu là con gái, 7 lá nếu là con trai) nướng lên hoặc cho vào cốc nước sôi, sau đó vuốt xuôi theo bầu ngực hoặc ấp lá nóng lên bên vú bị đau. Cần nhớ là khi con bú không hết, phải vắt hết chỗ sữa thừa để tạo sữa mới và sữa cũ không bị vón cục”. - @ Me_chipxinh

    - Bị tắc tia sữa đau lắm, nếu mới tắc thì nên chườm bằng nước ấm cục sữa đó sẽ tan. Nếu tắc lâu rồi và vẫn còn cương cứng thì nên mua vảy tê tê về nấu cháo ăn. Có đợt mình cũng bị nặng cũng phải làm vậy đỡ ngay, bây giờ thỉnh thoảng mình vẫn bị tắc sữa, nhưng mới chớm là mình chườm nước nóng ngay và cho bé bú nhiều bên phần ngực bị tắc, dù là đau nhưng như vậy sẽ nhanh hết”. – @ Babychip05

    Mách nhỏ cho bạn:
    Vảy tê tê cũng là một vị trong những bài thuốc đông y. Nó có tên gọi Xuyên sơn giáp, tê tê là loài động vật có vú, sống hoang dại ở vùng đồi núi các tỉnh Quảng Ninh, Cao Bằng, Thanh Hóa, Nghệ An... Xuyên sơn giáp mùi hơi tanh, vị mặn, tính hơi lạnh quy vào kinh can, vị. Có tác dụng phá huyết, thông kinh lạc, tiêu thũng, bài nùng, lợi sữa. Dùng chữa các chứng bệnh phong hàn, tê thấp, đau nhức khớp xương, tắc tia sữa, mụn nhọt sưng tấy, đậu không mọc được. Liều dùng 5-10g.

    - Mình cũng bị tắc sữa, suýt chút nữa bị áp xe, phải đi trích ra, rất đau. Theo mình, vẫn cần ăn các món lợi sữa nhưng nên cho thêm Thông thảo vào để thông tia sữa. Thông thảo nhẹ như bấc, cho vào nồi đun, dung vật gì đó chặn cho nó chìm xuống, đun khoản 20 phút thì vớt bỏ đi, lấy nước đấy nấu cháo/canh... Nếu bé bú ít thì trước khi cho bú vắt bớt sữa ra để tủ lạnh, bé bú xong lại vắt hết sữa cuối đi (sữa cuối nhiều chất béo rất dễ gây tắc). Lúc nào mẹ thiếu sữa thì lại lấy sữa đấy ra hâm nóng lại cho bé bú. Tắc sữa cũng do cơ địa mỗi người. Có người rất hay bị tắc nên nếu đã bị tắc thì tốt nhất là cho con bú xong phải vắt thật hết.” - @ Vukhuc


    Một trong những cách phòng ngừa và giảm đau do tắc tia sữa là mẹ phải vắt sạch sữa sau mỗi cữ bú của bé. Ảnh: Inmagine.

    Mách nhỏ cho bạn:
    Thông thảo là lõi thân khô (phần bấc) của cây Thông thảo còn gọi là cây Thông thoát, họ ngũ gia bì Araliaceae. Thông thảo là loại cây nhỏ cao 3-4m, thân cứng nhưng giòn, bên trong có lõi xốp trắng. Cây càng già thì lõi càng đặc và chắc hơn. Cây mọc hoang ở vùng núi như Cao Bằng, Lào Cai, Đăk Lăk...

    Thông thảo vị ngọt, tính lạnh, vào hai kinh phế, vị. Có tác dụng lợi tiểu, thanh thấp nhiệt làm xuống sữa. Dùng chữa các bệnh tiểu tiện khó khăn (ngũ lâm), thủy thũng, tắc tia sữa. Liều dùng 2,5-5g sắc uống.

    Phòng chống tắc tia sữa

    “Cửa ngõ” để sữa chảy ra chính là đầu vú, đây là phần mà vi khuẩn dễ xâm nhập và làm tắc tia sữa. Chính vì thế, điều quan trọng cần chú ý là luôn vệ sinh phần ngực sạch sẽ, nhất là phần đầu vú, các kẽ của phần đầu vú. Dùng khăn sạch, nhúng nước ấm để lau sạch đầu vú. Trước khi cho bé bú, bạn cần lau sạch đầu vú, vắt vài giọt sữa đầu bỏ đi rồi hãy cho bé bú. Sau đó, nếu trẻ bú không hết sữa, cần nặn hết sữa ra để đảm bảo không có sữa đọng lại bên trong, dễ vón cục gây tắc tuyến sữa. Lau sạch đầu vú khi bé đã bú và vắt hết sữa thừa.

    Bạn có thể thử các phương cách trên nếu bị tắc tia sữa sau khi sinh con, nhưng nếu thấy có dấu hiệu bất thường hoặc cần những chẩn đoán chính xác để đảm bảo an toàn thì nên đến bác sĩ chuyên khoa sớm.

    Những kinh nghiệm trên được trích từ kinh nghiệm của các thành viên trên diễn đàn Webtretho. Nếu bạn muốn tìm hiểu thêm nhiều thông tin về viêm tắc tia sữa và những kinh nghiệm trong thực tế, bạn có thể tham khảo tại đây.
    BP NỘI DUNG


    Mọi ý kiến đóng góp, vui lòng liên hệ qua email content@webtretho.com.
    5 thành viên đã cảm ơn vì bài viết hữu ích (xem)
    • 105 Bài viết

    • 16 Được cảm ơn

    #3
    Kiến thức hữu ích quá ạ. Em chuẩn bị sinh, mẹ chồng em dặn phải chịu khó matxa bầu và đầu ngực để sau khi sinh không bị tắc tia sữa, không biết có đúng không ạ?
    Mẹ Rùa yêu Suri nhiều lắm
    • 16 Bài viết

    • 7 Được cảm ơn

    #4
    Trích dẫn Nguyên văn bởi Rua_RuaBeo Xem bài viết
    Kiến thức hữu ích quá ạ. Em chuẩn bị sinh, mẹ chồng em dặn phải chịu khó matxa bầu và đầu ngực để sau khi sinh không bị tắc tia sữa, không biết có đúng không ạ?
    Chuẩn bị sinh bạn chỉ nên vệ sinh đầu ngực thôi tránh massage đầu ngực vì nó kích thích dạ con đấy, vào phòng đẻ là bsy bảo vê đầu ty đi cho nhanh đẻ mà
    • 16 Bài viết

    • 4 Được cảm ơn

    #5
    Bài này hay quá. Cảm on chủ top!
    Chỉnh sửa lần cuối bởi daugaucon; 09/03/2014 vào lúc 03:41 PM.
    • 34 Bài viết

    • 7 Được cảm ơn

    #6
    Mình sinh đứa đầu cũng bị tắc tia sữa. Khổ không để đâu hết. Phải ra tận viện sản TW để chiếu tia, sau đó có máy hút tạo áp lực cho sữa ra. Sau đó được mách về mua lá bồ công anh đun nước uống cho thông.
    Theo mình thì khi đã bị tắc các bà mẹ nên mua loại hút sữa thật tốt để hút thường xuyên. Tránh tình trạng ứ đọng sẽ lại gây tắc. Tại lần đầu ở viện ai đó mua cho mình cái hút sữa rẻ tiền, hút chỉ thấy đau đầu ti nên thấy sợ hút. Về sau này khi sinh bé thứ hai mình rút kinh nghiệm đã phải đầu tư cái hút sữa xịn hút êm dịu lắm.
    Mình nghĩ là việc đầu tư máy hút sữa là nên làm nhất là mình mới sinh bé đầu.
    1 thành viên đã cảm ơn vì bài viết hữu ích (xem)
    • 26 Bài viết

    • 1 Được cảm ơn

    #7
    một trong những cách hay nhất là dùng máy hút sữa, mình sinh ở pháp việt ,có cô y tá chỉ rat tận tình và cho mình muon máy hút sữa, sau đó mình về nhà lên mang mua mot máy hut sua có cơ chế matxa luon, minh cho nhiều bà mẹ mượn hút sữa trong bệnh viện khi mình vào đó cha7m sóc bé bi bỏ rơi, ai cũng nói hút rất êm, các mẹ có thể mua loại rẻ hơn để xài, tìm mua loại thanh lý đó, mình thì mua madela free style
    • 167 Bài viết

    • 87 Được cảm ơn

    #8
    kinh nghiệm của mình nè: khi bị tắc tia sữa bạn lấy lá mít ( con trai 7, con gái 9) rửa sạch rồi bỏ nồi chế ít nước nấu sôi lên xông ngực sau khi nước nguội bớt thì lấy lá mít lật cái mặt trái lá vuốt nhẹ nhàng từ trên xuống hết đầu ti. làm vài lần thế là ổn hết ah.
    • 14 Bài viết

    • 0 Được cảm ơn

    #9
    Cho mình hỏi, 2 bên ngực fía gần nách bị thâm đen; thâm từ nách tới núm luôn, có fải là 1 triệu chứng viêm j hok?
    • 12 Bài viết

    • 67 Được cảm ơn

    #10
    Ra hàng thuốc lá mua ít lá Bồ Công Anh về uống nhé. Tớ thấy rất hiệu nghiệm.
  • Trang 1/2

    Chuyển tới trang

  • 1
  • 2